Klik hier als je deze mail niet goed kan lezen.
 
inhoud

Ruim 700 registers online  
     
  Na het oplossen van een lang aanslepend technisch probleem, slaagden we er onlangs eindelijk in opnieuw nieuwe gedigitaliseerde schepenbankregisters online ter beschikking te stellen. De registers die gedurende de voorbije jaren werden ingescand, konden nu in één keer online gepubliceerd worden. Zowel de oudste als de jongste registers zijn nu voor het grootste deel raadpleegbaar op het web. Het grootste hiaat in de digitale beelden situeert zich momenteel in de 17de eeuw. Onze scanvrijwilligers doen hun uiterste best om ook de laatste ca. 340 registers zo snel en zo goed mogelijk te digitaliseren.

Het digitaal ter beschikking stellen van de in totaal 711 registers die momenteel online staan, wordt door het stadsarchief ook beschouwd als een conserverende maatregel: de originele registers worden in principe niet meer ter inzage uit het depot gehaald.
 
  terug naar inhoud
 
 
Archiefvrijwilligers verkennen Maastricht  
     
  Ook dit jaar stond de vrijwilligersuitstap van het stadsarchief aangekruist in de agenda op de laatste vrijdag van september. Gezien de nauwe samenwerking met het Regionaal Historisch Centrum Limburg voor het project rond de eerste Nederbelg Pieter Willems, viel de keuze dit jaar op Maastricht als bestemming.

We begonnen de dag met een kopje koffie in hét Maastrichtse volkscafé bij uitstek 'In den ouden vogelstruys'. Na een wandeling door de mooie stad stond een lunch met streekproducten op het programma op de zolder van de prachtige Bisschopsmolen. In de namiddag waren we te gast in het RHCL, dat gehuisvest is in de monumentale Minderbroederskerk. Na een rondleiding door het indrukwekkende archief, werden we tot slot getrakteerd op een lekker stuk Limburgse vlaai en koffie. Reeds voor de vijfde keer een zeer geslaagde uitstap dus! Voor een impressie van de dag kan je enkele foto's bekijken op onze facebookpagina.
 
  terug naar inhoud
 
 
And the winner is...  
     
  De voorbije lente en zomer van het stadsarchief stonden in het teken van 'Exclusief uit het Stadsarchief', en dit zowel met een expo als met de veelbesproken archiefbrunches. Voor de viering van 15 jaar Tweebronnen en 175 jaar archiefwerking selecteerde het stadsarchief zijn 15 kroonjuwelen. Vanaf Erfgoeddag in april kon iedereen stemmen op zijn of haar favoriet. Bijna 5.000 bezoekers deden dat gedurende de afgelopen maanden ook.

Het orgelpunt van het feestjaar met de bekendmaking van de uitslag van de verkiezing vond plaats op zondag 11 oktober. Archiefliefhebber Frieda Van Wijck maakte samen met schepen Denise Vandevoort de winnaar bekend: de stadskroniek van Willem Boonen bleek voor de meerderheid van de stemmers het ultieme topstuk. Op de tweede en derde plaats volgden het charter van Kortenberg en het schadeplan van de Eerste Wereldoorlog. Op zo'n mooie top drie hieven we maar al te graag het glas tijdens een feestelijke receptie.
 
  terug naar inhoud
 
 
Archiefbrunches smaken naar meer  
     
  Nog in het kader van het feestjaar 15 jaar Tweebronnen en 175 jaar archiefwerking, organiseerde het stadsarchief van mei tot oktober zeven archiefbrunches. De formule? Twee korte lezingen over telkens één van de 15 kroonjuwelen, gecombineerd met een uitgebreid en zeer gesmaakt brunchbuffet, samengesteld door het stadsarchief zelf.

De laatste brunches waren telkens al weken van tevoren volzet en de reacties van de deelnemers waren hartverwarmend. We kregen erg vaak de enthousiaste vraag of dit concept ook volgend jaar zou worden voortgezet. Momenteel sleutelen we nog aan een formule om aan deze verwachting tegemoet te komen, maar we zijn alvast erg tevreden over het concept en uiteraard ook over de vele warme reacties. Wordt vervolgd... Op onze facebookpagina vind je verschillende fotoalbums met sfeerbeelden van de verschillende brunches.
 
  terug naar inhoud
 
 
Straat in de kijker: het 'pannenkoeken'straatje  
     
 

In een akte van 15 januari 1449 verkoopt Gorijs van Sinte Peeters een huis geheten roedenborch geleghen opde merct te loevenen tusschen tstretken geheten tkerspetstretken. Dit kerspetstraatje ook geschreven als tkeerspetstraetken, het spetstraetken, lexpetstraetken of kespeert straete was geen toppunt van hygiëne, om eens een understatement te gebruiken. In 1483 vroegen de buren om het straatje te mogen afsluiten met een poort aan weerszijden, om de vuiligheid en de stank voortaan te weren. Blijkbaar was het een favoriete plaats voor Leuvenaars om hun gevoeg te komen doen. Volgens Louis de Man zou de naam Schijtberg hier nog een herinnering aan zijn.

Volgens het WNT was kerspet de naam voor een pannenkoekachtig gebak en ook een broodsoort. Wellicht wordt de naam hier spottend gebruikt als aanduiding van de hoopjes vuil, die blijkbaar leken op een destijds bekend baksel.

Het was niet de enige straat met deze naam in Leuven. Een zijstraat van de Diestsestraat werd eveneens en wellicht om dezelfde reden met deze naam aangeduid: in dorpstrata in loco quondam vocato de hofstat supra conum viculi dicti de kerspet strate (SAL 8123, 8 juli 1474).

 
  terug naar inhoud
 
 
Akte in de kijker  
     
  Om de uitzonderlijke waarde van de Leuvense schepenbankregisters te illustreren, selecteren we bij elke nieuwsbrief een akte die we in de kijker willen plaatsen.

Deze keer kozen we voor een akte van 17 juli 1492, getranscribeerd door Jos Jonckheer.

De vrouw en vrienden van Joos Yerpain, metter ziecten van Lazarien begaeft, dienen een klacht in tegen het klooster van Terbank, waar toen de melaatsen van de stad werden opgevangen en verzorgd. Joos is een tijdje opgenomen geweest in het klooster, maar hij werd daar zo soberlijck behandeld, dat hij het klooster naar eigen zeggen uuyt gebreke ende noode had moeten verlaten. Toen hij daarna terugkeerde met het verzoek om verzorging, werd hem dit door de priorin geweigerd, hoewel de stad haar reeds bevolen had hem de hulp te verstrekken, waar hij als poorter van Leuven recht op had.

Beide partijen bevinden zich nu dus opnieuw voor de stadsraad om het dispuut te beslechten. De priorin van het klooster beroept zich op een zekeren princelijcken privilegien dat stelt dat geen enkele zieke onder haar hoede, zonder haar toestemming het klooster mag verlaten. Het feit dat Joos hierop een inbreuk pleegde, werd officieel vastgesteld en daarom was zij van gheenen synne te gedoogen zijn wedercomen.

Volgens de tegenpartij was de inbreuk niet van die aard dat hij van zijn poortersrecht op verzorging en der aelmoessenen ... berooft soude wordden. De stadsraad beslist dat het klooster Joos moet laten terugkomen en hem moet behandelen alzoo men anderen poirteren van gelijcken siecten ... gewoonlijck es te doen ende te laten genyeten.

Joos wordt echter opgelegd nooit ennige verkeeringe oft wandelinge meer te nemen emmer zonder mijn vrouwen [de priorin] consente. Bovendien moet hij de priorin obedieren en huer vergheffenisse bidden van des hij hem tegen huer mesdragen mach hebben. Als de stad ooit nog klachten ter ore komen, zal Joos zijn recht op verzorging en zijn ziekte-uitkering volledig verliezen.

Voor de volledige transcriptie: klik hier.
 
  terug naar inhoud
 
 

      Uitschrijven <<Email Address>> Stuur door naar een vriend
      Copyright © 2014 | Stadsarchief Leuven | All rights reserved.